NIDCC_24 DCC Summer School of Literary Translation

Filozofická fakulta
jaro 2026
Rozsah
12/12/0. 8 kr. Ukončení: zk.
Vyučováno kontaktně
Vyučující
Mgr. Marta Kostelecká, Ph.D. (přednášející)
Dr. Bojana Budimir (přednášející), Mgr. Marta Kostelecká, Ph.D. (zástupce)
Dr. Orsolya Varga (přednášející), Mgr. Marta Kostelecká, Ph.D. (zástupce)
Dr. Jan Urbaniak (přednášející), Mgr. Marta Kostelecká, Ph.D. (zástupce)
Dr. Delia Grosu (přednášející), Mgr. Marta Kostelecká, Ph.D. (zástupce)
Mgr. Veronika Horáčková, Ph.D. (přednášející)
Garance
Mgr. Marta Kostelecká, Ph.D.
Ústav germanistiky, nordistiky a nederlandistiky – Filozofická fakulta
Kontaktní osoba: Mgr. Marta Kostelecká, Ph.D.
Dodavatelské pracoviště: Ústav germanistiky, nordistiky a nederlandistiky – Filozofická fakulta
Předpoklady
Studenten hebben minimaal B2-niveau van het Nederlands.
Omezení zápisu do předmětu
Předmět je nabízen i studentům mimo mateřské obory.
Mateřské obory/plány
Anotace
Het doel van de DCC Summer School is tweeledig; deelnemers verdiepen hun kennis van literatuur, literaire theorie en vertaalwetenschap in de lezingen en ochtendworkshops van de Summer School. Daarnaast leren ze werken aan een literaire vertaling/of vertalingen o.l.v. een ervaren docent in de middagworkshops. Het doel is dat ze een gezamenlijke vertaling van een literaire tekst tot aan de puntjes op de i uitwerken.
Výstupy z učení
1.) voorbereiding van de vertaling van een literaire tekst
2.) kennis van literaire thema's verdiepen
3.) voorbereiding van een presentatie over de vertaalervaring
Klíčová témata
  • 1. Vertaling als adaptatie: 
    In deze lezing leggen we eerst vast wat we onder vertaling en adaptatie verstaan en hoe er in de vertaalkunde naar wordt gekeken. Verder stellen we ons de vraag: hoe gaat een vertaler hiermee om? Hoe ver kan een vertaler gaan in zijn vertaalproces om de vertaling levensvatbaar te maken in de doelcultuur? Hoe moet een vertaler een adequate vertaling maken zoals o.a. beschreven in de vakliteratuur. (Knittlová, 2000, Hrdlička, 2014)


  • 2. Vertalen of adaptatie? De Graphic novel als grensgebied:



    In deze lezing staat de vraag centraal in hoeverre het vertalen van graphic novels onvermijdelijk in adaptatie overgaat. We onderzoeken hoe concrete vertaalproblemen, zoals ruimtebeperkingen in tekstballonnen, registeronderscheidingen in dialogen en de transformatie van onomatopeeën, ingrepen vragen waarbij textuele getrouwheid en de eisen van het visuele kader voortdurend om voorrang strijden (Borodo, 2015; Kaindl, 1999; Zanettin, 2008). Dit illustreren we aan de hand van voorbeelden uit de vertaalpraktijk van Nederlandstalige graphic novels naar het Servisch. De graphic novel blijkt daarmee een bijzonder vruchtbaar laboratorium voor vragen die de kern van het literair vertalen raken: hoeveel vrijheid heeft de vertaler, en wat is de prijs van aanpassing?


  • 3.  Adaptatie van het verleden:


    In mijn lezing houd ik me vooral bezig met enkele vertaalproblemen op basis van de drietal vertalingen van de 18e-eeuwse bestseller De historie van mejuffrouw Sara Burgerhart van Agatha Deken en Elisabeth Wolff uit 1782. Ik zal fragmenten van de Duitse vertaling van Sabine Erler (Sara Burgerhart. Ein Briefroman, 2015), de moderne hertaling van Ton Oosterhoff (2022) en mijn eigen vertaling naar het Pools uit 2025 onder de loep nemen.

  • 4. Vertaling in adaptatie:
    Het college Vertaling in Adaptatie verkent de grenzen tussen vertalen, herschrijven en adapteren als creatieve en interpretatieve handelingen. Aan de hand van drie kernlezingen (André Lefevere over de meervoudig geconstrueerde versies van het dagboek van Anne Frank, Linda Hutcheons theorie over adaptatie als product, proces en receptie-ervaring, en Aline Remael over audiovisuele vertaling tussen tekensystemen) worden studenten uitgenodigd om te bevragen wat 'trouw aan het origineel' eigenlijk betekent, en wie een tekst vormgeeft op zijn weg van bron naar doelcultuur.


  • 5. Adaptatie als strategie binnen het aspectensysteem van vertalen:


    Tijdens de lezing bespreken we de verschillende actoren en aspecten van literaire vertaling en bekijken we welke plaats adaptatie inneemt als vertaalstrategie. Daarbij nemen we voorbeelden van literaire vertalingen onder de loep waarin sterke naturalisatie voorkomt of waarin de vertaling volledig op adaptatie berust.


Studijní zdroje a literatura
    doporučená literatura
  • Naaijkens, Ton e.a.: Denken over vertalen. Uitgeverij Vantilt, 2010.
Přístupy, postupy a metody používané ve výuce
1.) voortbereidingstraject - voorbereiding van teksten en vertaling
. 2.) ochtendlezingen rond een thema en een ochtendworkshop waar de opgegeven literatuur wordt besproken
. 3.) middagworskhops - werken aan de vertaling(en)
.
Způsob ověření výstupů z učení a požadavky na ukončení

groepsproject en presentatie


inleveren van vertaalde teksten


discussie in ochtendworkshops over de opgegeven teksten en opdrachten

Vyučovací jazyk
Nizozemština
Odkaz a informace vyučujících
https://leercentrum.taalunie.org/login/index.php
Studijní opora
https://leercentrum.taalunie.org/login/index.php
Další komentáře
Předmět je vyučován jednou za dva roky.
Výuka probíhá blokově.
Poznámka k četnosti výuky: fyzicky a online.
Předmět je zařazen také v obdobích jaro 2024, podzim 2024.
  • Statistika zápisu (nejnovější)
  • Permalink: https://is.muni.cz/predmet/phil/jaro2026/NIDCC_24